{
 "naam": "Methodewijzer vochtbestrijding: welke methode werkt tegen welke oorzaak",
 "bron": "Vochtbestrijder Utrecht, https://vochtbestrijderutrecht.nl/methodewijzer-vochtbestrijding/",
 "licentie": "CC BY 4.0, vrij te gebruiken met bronvermelding en werkende link",
 "peildatum": "2026-10-13",
 "toelichting": "Per methode van vochtbestrijding: tegen welke oorzaak ze werkt, waartegen ze niet helpt, wat de ingreep inhoudt, wanneer het effect merkbaar is, waar je op let en wat er vooraf vastgesteld moet zijn.",
 "kolommen": {
  "methode": "Methode",
  "werkt_tegen": "Werkt tegen",
  "werkt_niet_tegen": "Helpt niet tegen",
  "ingreep": "Wat de ingreep is",
  "effect": "Wanneer je effect merkt",
  "vooraf": "Vooraf vaststellen"
 },
 "methoden": [
  {
   "id": "muurinjectie",
   "methode": "Muurinjectie (nieuwe horizontale vochtkering)",
   "werkt_tegen": "Optrekkend vocht uit de grond in muren zonder werkende vochtkering",
   "werkt_niet_tegen": "Condens, regendoorslag, lekkage, water dat een kelder binnendrukt",
   "ingreep": "Rij gaten laag in een voeg boren en vullen met een waterafstotende crème",
   "effect": "Aanvoer stopt direct; de muur droogt daarna in maanden uit",
   "vooraf": "Vochtpatroon: onderaan het natst, naar boven afnemend, in alle seizoenen"
  },
  {
   "id": "saneerpleister",
   "methode": "Saneerpleister",
   "werkt_tegen": "Zoutuitbloei en vochtplekken door zouten in een muur die al droogt",
   "werkt_niet_tegen": "Een actieve vochtbron; zonder de bron weg te nemen loopt het pleister vol",
   "ingreep": "Zoutrijk oud pleister verwijderen en vervangen door een poreus pleister dat zouten opslaat",
   "effect": "Direct een droog oppervlak, mits de bron is weggenomen",
   "vooraf": "Is de bron (meestal optrekkend vocht) aangepakt?"
  },
  {
   "id": "kelder-binnenafdichting",
   "methode": "Kelder afdichten aan de binnenkant",
   "werkt_tegen": "Water dat door kelderwand, vloer of hoeknaad naar binnen drukt",
   "werkt_niet_tegen": "Condens in een koele kelder in de zomer",
   "ingreep": "Wand kaal maken, minerale afdichtmortel in lagen, afgeronde hoeklijst",
   "effect": "Na uitharden van de afdichting",
   "vooraf": "Lekkage of grondvocht, geen condens; past het materiaal bij oud metselwerk?"
  },
  {
   "id": "scheurinjectie",
   "methode": "Scheuren en doorvoeren injecteren",
   "werkt_tegen": "Water dat op een vaste plek door een scheur, naad of leidingdoorvoer binnenkomt",
   "werkt_niet_tegen": "Een wand die over het hele vlak vocht doorlaat",
   "ingreep": "Scheur of doorvoer vullen met een hars die bij contact met water zwelt of uithardt",
   "effect": "Direct na uitharden",
   "vooraf": "Komt het water echt op die ene plek binnen?"
  },
  {
   "id": "kelder-buitenafdichting",
   "methode": "Kelder afdichten aan de buitenkant",
   "werkt_tegen": "Water van buiten tegen een kelderwand",
   "werkt_niet_tegen": "Condens; vocht dat via de vloer omhoog komt",
   "ingreep": "Grond langs de wand afgraven, wand reinigen en een waterdichte laag aanbrengen, eventueel drainage",
   "effect": "Na het aanvullen van de grond",
   "vooraf": "Is de buitenkant bereikbaar (niet onder straat, gracht of buren)?"
  },
  {
   "id": "pompput",
   "methode": "Pompput of drainage",
   "werkt_tegen": "Water dat zich verzamelt in een kelder of kruipruimte bij hoog grondwater",
   "werkt_niet_tegen": "Vocht in muren; condens",
   "ingreep": "Put op het laagste punt met een pomp die het water afvoert",
   "effect": "Direct zodra de pomp draait",
   "vooraf": "Hoe hoog en hoe vaak komt het water? Waar kan het naartoe?"
  },
  {
   "id": "bodemfolie",
   "methode": "Bodemfolie in de kruipruimte",
   "werkt_tegen": "Verdamping van vocht uit de bodem van de kruipruimte",
   "werkt_niet_tegen": "Staand water dat over de folie komt; lekkages",
   "ingreep": "Folie met overlap op de bodem, aan de randen omhoog tegen de muur",
   "effect": "Binnen weken droger, samen met ventilatie",
   "vooraf": "Staat er geen water op de bodem? Zijn de roosters vrij?"
  },
  {
   "id": "schelpen",
   "methode": "Schelpenlaag in de kruipruimte",
   "werkt_tegen": "Verdamping uit de bodem, ook als er af en toe water op komt",
   "werkt_niet_tegen": "Structureel hoog water; lekkages",
   "ingreep": "Laag schelpen over de hele bodem verspreid",
   "effect": "Binnen weken droger, samen met ventilatie",
   "vooraf": "Hoe hoog is de kruipruimte en hoe vaak staat er water?"
  },
  {
   "id": "kruipruimteventilatie",
   "methode": "Kruipruimteventilatie (roosters of ventilator)",
   "werkt_tegen": "Vochtige lucht die onder de vloer blijft hangen",
   "werkt_niet_tegen": "Water op de bodem dat steeds wordt aangevuld",
   "ingreep": "Roosters vrijmaken of bijplaatsen, eventueel een ventilator",
   "effect": "Binnen weken minder muffe lucht",
   "vooraf": "Is de bodem afgesloten? Waar zitten de roosters?"
  },
  {
   "id": "vloerisolatie",
   "methode": "Vloerisolatie vanuit de kruipruimte",
   "werkt_tegen": "Koude vloer en warmteverlies; minder koude onderkant waar vocht op neerslaat",
   "werkt_niet_tegen": "Een natte kruipruimte; dan kan isolatie vocht opnemen",
   "ingreep": "Isolatie tegen of tussen de balken, of gespoten bij een lage kruipruimte",
   "effect": "Direct een warmere vloer",
   "vooraf": "Is de kruipruimte eerst drooggelegd?"
  },
  {
   "id": "gevelimpregnatie",
   "methode": "Gevelimpregnatie",
   "werkt_tegen": "Regen die door poreuze steen van een buitenmuur trekt",
   "werkt_niet_tegen": "Optrekkend vocht, condens, kapot voegwerk, lekkende goten",
   "ingreep": "Kleurloos waterafstotend en dampopen middel op een schone, droge gevel",
   "effect": "Na de eerstvolgende regen zichtbaar aan afparelend water",
   "vooraf": "Voegwerk en aansluitingen in orde? Muur droog en zonder veel zout?"
  },
  {
   "id": "voegwerk",
   "methode": "Voegwerk vernieuwen",
   "werkt_tegen": "Regen die via zachte, holle of gescheurde voegen binnenkomt",
   "werkt_niet_tegen": "Optrekkend vocht en condens",
   "ingreep": "Oude voeg uithakken en opnieuw voegen met een mortel die bij de steen past",
   "effect": "Na uitharden, bij de volgende regen",
   "vooraf": "Welke steen en mortel? Bij een monument: is een vergunning nodig?"
  },
  {
   "id": "ventilatie-afzuiging",
   "methode": "Ventilatie en afzuiging in huis",
   "werkt_tegen": "Condens en schimmel door vochtige binnenlucht",
   "werkt_niet_tegen": "Vocht in muren uit de grond of van de regen; lekkage",
   "ingreep": "Roosters, afzuiging in badkamer en keuken, toevoer onder deuren",
   "effect": "Binnen dagen minder condens",
   "vooraf": "Werkt de afzuiging (papiertest)? Kan er lucht toestromen?"
  },
  {
   "id": "afsluitende-laag",
   "methode": "Afsluitende verf of cementpleister op een natte muur (afgeraden)",
   "werkt_tegen": "Niets: het verbergt het vocht tijdelijk",
   "werkt_niet_tegen": "Alle bronnen; het vocht trekt hoger op of komt ernaast naar buiten",
   "ingreep": "Dichte laag over een vochtige muur",
   "effect": "Kort een droog oppervlak, daarna schade aan pleister en verf",
   "vooraf": "Niet toepassen; eerst de bron vaststellen"
  }
 ]
}